O czym jest ta książka?
Książka Wybrane problemy samobójstw młodzieży autorstwa Barbary Pileckiej, to dogłębne i wciąż aktualne polskie studium poświęcone dramatycznemu zjawisku zachowań samobójczych wśród ludzi młodych. Autorka – wybitna psycholog i suicydolog – w oparciu o badania empiryczne i wieloletnią praktykę kliniczną analizuje uwarunkowania psychologiczne, rodzinne i społeczne, które popychają nastolatków ku ostatecznemu kroków. Publikacja szczegółowo przygląda się czynnikom ryzyka, specyfice kryzysu dorastania oraz sygnałom ostrzegawczym, które często poprzedzają próby samobójcze, stawiając na rzetelną diagnozę i możliwości profilaktyki.
Z mojej perspektywy…
Ta pozycja to dla mnie ważny, głęboko humanitarny punkt odniesienia w pracy z młodzieżą pogrążoną w bezgranicznym cierpieniu i poczuciu braku wyjścia. Próba samobójcza u młodego człowieka rzadko jest prostą chęcią „odebrania sobie życia”, a najczęściej rozpaczliwym, krwawym wołaniem o pomoc, próbą ucieczki przed nieznośnym bólem psychicznym i poczuciem całkowitej izolacji. To jedna z tych książek, które nie pozwalają zapomnieć jak ważna na sesjach w gabinecie jest moja uważność na młodego człowieka, a szczególnie, gdy mierzy się on z myślami rezygnacyjnymi.
Jednostki o osobowości narcystycznej ujawniały najsilniejszą agresję, atakowały osobę, od której otrzymały negatywną opinię o sobie samym. Ujawniały niezwykłą agresję, gdy ktoś je atakował lub obraził. Natomiast gdy je chwalono, poziom agresji nie przekraczał obszarów normy. Interesujące jest to, że poczucie własnej wartości nie korelowało z agresją, a związek pomiędzy nimi – jeżeli w ogóle istnieje, to jest słaby. Nadmierna miłość do siebie lub narcyzm zwiększa prawdopodobieństwo agresji. Jeżeli ukształtuje się zbyt wysoka opinia o własnej osobie i swoich możliwościach, a inni tego nie uznają, jednostka może zagrażać innym. Najbardziej niebezpiecznymi ludźmi są ci, którzy uważają siebie za osoby nadzwyczajne. Dzieje się tak dlatego, że zagrożenie ja u osób narcystycznych wywołuje agresję przeciwko tym, którzy zagrażają nadmiernie pozytywnej koncepcji siebie.
(s. 61)
Matki, które nie mają szacunku dla siebie samych, i ojcowie, odczuwający własną bezużyteczność, nie mogą ofiarować dziecku nic poza podziwem i pochwałami. Rodzi się tutaj pytanie: jak długo pochwały mogą ogrzać poczucie własnej wartości, zanim zacznie się domagać nowych osiągnięć? Jeżeli miłość rodziców nie jest oparta na miłości do siebie, to niezwykle trudno zastąpić ją pochwałami lub podziwem. Rodzice o naturalnej dawce narcyzmu nie nakładają na dzieci nadmiernych oczekiwań. Dziecko swobodnie może wybierać własną drogę życia, będąc wartością dla rodziców. Otrzymało miłość w wystarczającej dawce, bez zobowiązań.
(s. 150)
W suicydologii znany jest fakt, że większość samobójców ma ambiwalentne postawy wobec życia i śmierci. Każda pomoc przy odbieraniu sobie życia może przechylić szalę w stronę śmierci.
(s. 144)
Pilecka B., Wybrane problemy samobójstw młodzieży, Pracownia wydawnicza Fundacji „Masz Szansę”, 1995